MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN
DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
DANH MỤC CÁC SƠ ĐỒ, BẢNG, BIỂU
LỜI MỞ ĐẦU
CHƢƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ QUẢN LÝ RỦI RO TRONG PHƢƠNG THỨC TÍN DỤNG CHỨNG TỪ. .................................................. ...................................... 1
1.1 Phƣơng thức tín dụng chứng từ trong TTQT .................................................. ........ 1
1.1.1 Khái niệm và đặc trưng .................................................. .............................. 1
1.1.1.1 Khái niệm .................................................. ........................................... 1
1.1.1.2 Đặc trưng .................................................. ........................................... 1
1.1.2 Quy trình tiến hành nghiệp vụ phương thức TDCT ................................ 2
1.1.3 Thư tín dụng thương mại là một công cụ quan trọng của phương thức TDCT. .................................................. .................................................. .................. 3
1.1.3.1 Khái niệm .................................................. ........................................... 3
1.1.3.2 Tính chất .................................................. ............................................ 4
1.1.4 Các loại L/C .................................................. ................................................. 4
1.1.5 Các Văn bản Pháp lý liên quan đến phƣơng thức TDCT ......................... 4
1.1.5.1 Giới thiệu chung về UCP600 và ISBP681 ........................................... 4
1.1.5.2 Các văn bản pháp lý khác .................................................. ................. 5
1.2 Rủi ro trong phƣơng thức TDCT.............................................. ................................. 5
1.2.1 Khái niệm .................................................. .................................................. ... 5
1.2.2 Các loại rủi ro trong phương thức TDCT .................................................. 6
1.2.2.1 Căn cứ vào đối tượng bị thiệt hại .................................................. .... 6
1.2.2.2 Căn cứ vào nguyên nhân phát sinh rủi ro ........................................... 9
1.2.3 Chỉ tiêu phản ánh rủi ro trong phương TDCT của NHTM ...................... 16
1.2.4 Nhân tố tác động đến rủi ro trong phương thức TDCT ............................ 17
1.2.4.1 Nhân tố khách quan .................................................. .......................... 17
1.2.4.2 Nhân tố chủ quan .................................................. .............................. 18
1.3 Quản lý rủi ro trong phƣơng thức TDCT.............................................. ................. 19
1.3.1 Khái niệm .................................................. .................................................. . 19
1.3.2 Nội dung quản lý rủi ro trong phương thức TDCT ................................... 20
1.3.2.1 Quản lý bằng các biện pháp né tránh rủi ro ....................................... 20
1.3.2.2 Quản lý bằng các biện pháp ngăn ngừa rủi ro ................................... 20
1.3.2.3 Quản lý bằng các biện pháp dự phòng và giảm thiểu rủi ro ............... 21
1.4 Kinh nghiệm về quản lý rủi ro trong phƣơng thức TDCT của một số ngân hàng trên thế giới .................................................. .................................................. . 22
1.4.1 Kinh nghiệm của Citibank N.A, Malaysia .................................................. 22
1.4.2 Kinh nghiệm của Deutsch Bank .................................................. ............... 22
1.4.3 Các bài học kinh nghiệm rút ra cho NHNo&PTNT Việt nam. ................. 23
KẾT LUẬN CHƢƠNG 1 .................................................. ............................................. 24
CHƢƠNG 2: THỰC TRẠNG VỀ QUẢN LÝ RỦI RO TRONG PHƢƠNG THỨC TÍN DỤNG CHỨNG TỪ TẠI NGÂN HÀNG NÔNG NGHIỆP VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN VIỆT NAM .................................................. ....... 25
2.1 Khái quát về ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn Việt Nam .... 25
2.1.1 Quá trình hình thành và phát triển .................................................. .......... 25
2.1.1.1 Lịch sử hình thành .................................................. ............................ 25
2.1.1.2 Những thành tựu đã đạt được trong gần 22 năm qua (1998-2010) 26
2.1.2. Cơ cấu tổ chức .................................................. .......................................... 30
2.2 Thực trạng rủi ro trong phƣơng thức TDCT tại NHNo&PTNT Việt nam ...... 30
2.2.1 Thực trạng thanh toán trong phương thức TDCT..................................... 30
2.2.2 Thực trạng rủi ro trong phương thức TDCT ............................................. 31
2.2.2.1 Rủi ro tín dụng .................................................. ................................. 31
2.2.2.2 Rủi ro đạo đức .................................................. ................................. 33
2.2.2.3 Rủi ro hàng hóa .................................................. ............................... 35
2.2.2.4 Rủi ro pháp lý, chính trị .................................................. .................. 35
2.2.2.5 Rủi ro ngoại hối .................................................. ............................... 35
2.2.2.6 Rủi ro về kỹ thuật, nghiệp vụ .................................................. .......... 37
2.2.3 Những nguyên nhân dẫn đến rủi ro trong phương thức TDCT .......... 40
2.2.3.1 Nguyên nhân khách quan .................................................. ................ 40
2.2.3.2 Nguyên nhân chủ quan .................................................. .................... 41
2.3 Thực trạng quản lý rủi ro trong phƣơng thức TDCT tại NHNo&PTNT VN. . 43
2.3.1 Cơ chế quản lý rủi ro .................................................. ................................. 43
2.3.2 Thực trạng quản lý rủi ro trong phương thức TDCT tại NHNo. ............. 44
2.3.3 Đánh giá thực trạng quản lý rủi ro trong phương thức TDCT tại NHNo&PTNT Việt nam .................................................. ..................................... 48
2.3.3.1 Những kết quả đạt được .................................................. .................... 48
2.3.3.2 Những tồn tại chủ yếu và nguyên nhân ............................................... 49
KẾT LUẬN CHƢƠNG 2 .................................................. ............................................. 52
CHƢƠNG 3: CÁC GIẢI PHÁP TĂNG CƢỜNG QUẢN LÝ RỦI RO TRONG PHƢƠNG THỨC TÍN DỤNG CHỨNG TỪ TẠI NHNo&PTNT VIỆT NAM
3.1 Định hƣớng quản trị rủi ro trong phƣơng thức TDCT tại NHNo Việt nam ..... 53
3.1.1 Định hướng phát triển phương thức TDCT ............................................ 53
3.1.2 Định hướng quản trị rủi ro trong phương thức TDCT. .......................... 54
3.2 Các giải pháp tăng cƣờng quản lý rủi ro trong phƣơng thức TDCT tại NHNo&PTNT Việt Nam. .................................................. ..................................... 56
3.2.1 Chú trọng đào tạo và nâng cấp chất lượng cán bộ ................................ 56
3.2.2 Hiện đại hóa công nghệ ngân hàng .................................................. .... 59
3.2.3 Chú trọng thực hiện tốt công tác marketing, quan hệ khách hàng. ........ 61
3.2.4 Nâng cao chất lượng các hoạt động nghiệp vụ ...................................... 67
3.2.5 Xây dựng chính sách quản lý rủi ro trong phương thức TDCT .............. 71
3.2.6 Sử dụng hiệu quả nguồn ngoại tệ trong TTQT ....................................... 74
3.2.7 Hoàn thiện công tác xây dựng hệ thống quản trị rủi ro ......................... 77
3.2.8 Tăng cường công tác kiểm tra, kiểm soát nội bộ .................................... 78
3.2.9 Ban hành các văn bản hướng dẫn cụ thể hơn nữa ................................. 79
3.2.10 Mở văn phòng đại diện ở nước ngoài .................................................. 79
3.2.11 Tăng cường tỷ lệ điện Swift chuẩn hóa xử lý tự động, có chính sách riêng cho từng chi nhánh tại những địa bàn khác nhau....................... 80
3.2.12 Tăng cường công tác thu nhập, lưu trữ thông tin ................................. 81
3.3. Kiến nghị .................................................. .................................................. ................. 82
3.3.1. Kiến nghị đối với Nhà nước và các Bộ, ngành liên quan ......................... 82
3.3.2 Đối với Ngân hàng Nhà nước .................................................. ................... 85
3.3.3 Đối với các doanh nghiệp XNK .................................................. ................. 90
KẾT LUẬN CHƢƠNG 3 .................................................. .............................................. 94
KẾT LUẬN
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
PHỤ LỤC
BIỂU PHÍ DỊCH VỤ PHƢƠNG THỨC TÍN DỤNG CHỨNG TỪ